Nowy numer 42/2019 Archiwum

Matka wśród gwiazd

Historycy sztuki powiedzą, że to Niewiasta Apokaliptyczna, a dla nas to po prostu Maryja z Makowa Mazowieckiego, Pułtuska czy Daniszewa.

To tylko niektóre z miejsc w diecezji, gdzie możemy spotkać ten sposób przedstawiania Matki Boskiej: samej albo z Dzieciątkiem, otoczonej gwiazdami, z księżycem pod jej stopami – tak jak czytamy w rozdziale 12 Apokalipsy św. Jana Apostoła. Zwłaszcza w Adwencie warto lepiej się przyjrzeć temu przedstawieniu. Szczególną okazję mają do tego mieszkańcy Makowa Mazowieckiego, bo po niemal 200 latach zapomnienia wraca do tego kościoła odnowiony obraz Matki Bożej. Namalowany na przełomie XVII i XVIII wieku, został ukryty za ołtarzem przed przechodzącymi przez miasto wojskami napoleońskimi, które w kościele urządziły stajnię. Po zawierusze wojennej został zapomniany. Znaleziono go dopiero podczas remontu kościoła latem 2016 roku. Był bardzo zniszczony, niektóre jego części były wyrwane, inne zupełnie nieczytelne. Teraz powraca do Makowa w dawnym blasku.

– Obraz ten najprawdopodobniej służył jako zasłona dla innego obrazu znajdującego się w ołtarzu głównym – wyjaśnia ks. Stanisław Dziekan, proboszcz makowskiej fary. – Znajdował się w katastrofalnym stanie. Były dziury, rozdarcia, pęknięcia, naloty pleśni, a warstwa malarska bardzo mocno zabrudzona. Na obrazie znaleźliśmy datę: „AD 1809” i nieczytelny podpis – opowiada Joanna Ziemlewicz, konserwator dzieła z Torunia. – Pierwszy raz miałam w pracowni obraz z takim przedstawieniem Maryi z Dzieciątkiem, depczącej węża, i z symbolami biblijnymi wokół promienistej aureoli „bijącej od postaci Marii” – dodaje. Rzeczywiście, obraz jest interesujący i oryginalny pod względem artystycznym. Jak przyznają znawcy sztuki sakralnej, jest on połączeniem dwóch motywów: tak zwanego układu eleuta (z gr. miłościwa, współczująca), co wyraża gest przytulenia Maryi i Dzieciątka, a z drugiej strony jest to Madonna Apokaliptyczna: walcząca z wężem, otoczona gwiazdami. Te dwa motywy występują zazwyczaj oddzielnie, zaś na obrazie z Makowa zostały połączone. Dodatkowo odnaleziony obraz z Makowa jest wzbogacony symbolami nawiązującymi do tytułów Matki Bożej z Litanii Loretańskiej i godzinek. Wyjaśniają one, kim naprawdę są Maryja i Jej Syn. To 12 symboli, jak 12 apokaliptycznych gwiazd, m.in.: słońce (symbol doskonałości), brama (brama niebieska do raju), gwiazda (gwiazda zaranna), fontanna (sadzawka – symbol życia i łaski Boga), okazały budynek (zapewne nawiązujący do wezwania „Domie złoty”), puszka lub naczynie (naczynie osobliwego nabożeństwa), róża (róża duchowna) itp. – Obraz jest bardzo interesujący pod względem ikonograficznym. Charakterystyczna jest też suknia Maryi. Jej czerwony kolor oznacza moc Ducha Świętego, królewskość, miłość, miłosierdzie, ciepło, życie. Przyodzianie w szkarłat można również i tak tłumaczyć, że Maryja jest cała odziana w zasługi zbawczej ofiary Jezusa. Granatowo-niebieski płaszcz symbolizuje tajemnicę królestwa niebieskiego – wyjaśnia ks. Stefan Cegłowski. W podobnej kolorystyce jest utrzymany również obraz Matki Bożej z pułtuskiej kolegiaty. Warto wspomnieć o obrazie z Daniszewa, jednym z najstarszych i najcenniejszych w naszej diecezji. Jego czas powstania jest datowany na XV wiek. Dzieło przedstawia Madonnę na półksiężycu z Dzieciątkiem na rękach. Postacie okrywa srebrna sukienka. Wokół głów Matki i Dzieciątka znajdują się złote aureole. Nad głową Maryi dwaj aniołowie unoszą koronę. U stóp Matki Bożej klęczą dwie postacie z różańcami. Co ciekawe, na rewersie oryginału była przedstawiona postać śmierci z kosą w dłoniach. Niestety, piszemy o oryginale w czasie przeszłym, bo został skradziony z kościoła w Daniszewie w 2002 roku. Obecnie w ołtarzu głównym znajduje się jego kopia.

« 1 »
oceń artykuł Pobieranie..

Zobacz także

Ze względów bezpieczeństwa, kiedy korzystasz z możliwości napisania komentarza lub dodania intencji, w logach systemowych zapisuje się Twoje IP. Mają do niego dostęp wyłącznie uprawnieni administratorzy systemu. Administratorem Twoich danych jest Instytut Gość Media, z siedzibą w Katowicach 40-042, ul. Wita Stwosza 11. Szanujemy Twoje dane i chronimy je. Szczegółowe informacje na ten temat oraz i prawa, jakie Ci przysługują, opisaliśmy w Polityce prywatności.

Zamieszczone przez internautów komentarze są prywatnymi opiniami ich autorów i nie odzwierciedlają poglądów redakcji

Polecane filmy

Zapisane na później

Pobieranie listy

Reklama

Sponsorowane

Https://Www.AUTOdoc.PL