Nowy numer 44/2020 Archiwum

Najstarsza korona

Skępe pamięta o 262. rocznicy nałożenia koron na cudowną figurę Matki Bożej Brzemiennej. Była to 13. koronacja maryjnego wizerunku w Rzeczypospolitej.

Każdy powinien mieć swoje sanktuarium, a więc takie miejsce, gdzie czuje się jak w domu, gdzie odwiedza Maryję Matkę – mówił bp Mirosław Milewski w czasie Mszy św. 18 maja, w 262. rocznicę koronacji figury Matki Bożej. XV-wieczna, późnogotycka figura, przywieziona do Skępego z Poznania, została koronowana 18 maja 1755 roku. Dokonał tego biskup sufragan chełmiński Fabian Pląskowski.

Od kilku lat ojcowie bernardyni w rocznicę tego wydarzenia organizują sympozja naukowe. Tegoroczne było poświęcone rozwojowi kultu Matki Bożej, inspirowanego przez figurę Najświętszej Maryi Panny Skępskiej Królowej Mazowsza, Kujaw i Ziemi Dobrzyńskiej. Mówiono m.in. o wpływie koronacji cudownej figury na rozwój kultu maryjnego przez ludowe wyobrażenia w rzeźbie. Stanisław Miłkowski, z którego rodziny pochodzili ludowi twórcy, spod dłuta których wyszło bardzo wiele przedstawień Pani Skępskiej, podzielił się rodzinną bogatą historią i wynikiem poszukiwań. – Pierwsze zapiski z Karnkowa (z 1775 r.) i z Wielgiego (z 1817 r.) świadczą o rozpowszechnionych już wtedy figurach skępskich w kościołach. Był to owoc koronacji i rozszerzającego się kultu – zauważył prelegent. Mówił, że w okresie zaborów dynamicznie rozwijała się sztuka ludowa, również ta sakralna. Na ziemi dobrzyńskiej stałym motywem była właśnie figura Matki Bożej Skępskiej. Kult maryjny rozszerzali także bernardyni, głosząc w parafiach misje i rekolekcje: fundowano kapliczki, figury i feretrony w wielu parafiach. Także zesłańcy, którzy musieli opuścić swoją rodzinną ziemię dobrzyńską, często zabierali ze sobą jako cenną pamiątkę figurkę Pani Skępskiej. W ten sposób trafiała ona do carskiej Rosji i na Daleki Wschód. – Na ziemiach dobrzyńskiej i płockiej w kościołach i kapliczkach zarejestrowałem ok. 100 wizerunków Madonny Skępskiej, z czego ok. 80 bardzo blisko Skępego. 28 muzeów posiada figury Matki Bożej, m.in. w Warszawie, Poznaniu, Białymstoku. Trasy pielgrzymek do Skępego były uświęcane figurami Pani Skępskiej, które często do dziś przetrwały – wyliczał Stanisław Miłkowski. Krystyna Pawłowska z Muzeum Ziemi Kujawskiej i Dobrzyńskiej we Włocławku mówiła o najstarszych zachowanych medalikach Matki Bożej Skępskiej, pochodzących z czasów koronacji cudownej figury, z 1755 roku. – Uroczystości koronacyjne trwały aż 8 dni, a wielu ich uczestników powróciło do domów z zawieszonym na szyi medalikiem – mówiła K. Pawłowska. Z kolei o. dr Iwo Janusz, bernardyn ze Skępego, zatrzymał się przy refleksji nad teologicznym znaczeniem skępskiego sanktuarium. Zwrócił uwagę, że w opracowaniach na temat sanktuarium powielanych jest wiele błędów. – Przykładem może być powszechne przekonanie, że miejscem objawień Matki Bożej był Borek, tymczasem w świetle badań kultu i świadectw pisanych należałoby wskazać na teren obecnego kościoła. Należy też dodać, że objawienia były pierwotne w stosunku do pojawienia się w tym miejscu figury Madonny – precyzował prelegent. – Wielu pielgrzymuje do Skępego, ale mało kto pyta, jaka była treść objawień. Maryja wybrała to miejsce, aby obdarzać ludzi swoimi łaskami. Drugim przesłaniem sanktuarium skępskiego, przypomnianym zwłaszcza w ostatnich latach, jest brzemienność Maryi. Przez bardzo długi czas, aż do 1954 r., figura była przykryta ciężkim, ozdobnym płaszczem i nie zwracano uwagi na samo przedstawienie Madonny, które podkreśla Jej brzemienność. O tym zresztą mówią towarzyszące symbole: księżyc pod stopami i gwiazdy jak w wizji Apokalipsy św. Jana Apostoła – wyjaśniał o. Iwo. – Jakie są perspektywy rozwoju? – pytał o. Iwo Janusz. – Należy pielęgnować tradycyjne odpusty, warto przywrócić też odpust na Zesłanie Ducha Świętego, upamiętniający dzień koronacji cudownej figury, nadzieją są modlitwy dla małżeństw oczekujących potomstwa, comiesięczne pielgrzymki pokutne ze Skępego do Obór czy doroczne spotkania orkiestr dętych. Ważne jest przystosowanie tego miejsca do współczesnej turystyki pielgrzymkowej, ale do tego jest potrzebne przeprowadzenie prac konserwatorskich i przygotowanie odpowiedniej bazy logistycznej – kontynuował o. Janusz.

O sanktuarium

1495 – objawienia Matki Bożej. Najstarsze źródła historyczne podają relacje pasterzy z okolicy Skępego o widzeniu kilkukrotnym niezwykłego światła nad przydrożnym dużym kamieniem. Niektórzy z nich twierdzili, że dostąpili widzenia Matki Bożej w otoczeniu chórów anielskich. Pewien ubogi człowiek oświadczył po latach, że widział Najświętszą Maryję Pannę, która powiedziała mu, iż miejsce to jest miłe Bogu i Jej. 1496 – sprowadzenie z Poznania gotyckiej figury Matki Bożej, która wkrótce zasłynęła cudami. 1498 – do Skępego zostali sprowadzeni bernardyni i rozpoczęto budowę kościoła i klasztoru. 1755 – koronacja figury Pani Skępskiej koronami papieskimi. 1984 – rekoronacja figury skępskiej przez bp. Bogdana Sikorskiego, po uprzedniej kradzieży z 1980 roku.

« 1 »
oceń artykuł Pobieranie..

Wyraź swoją opinię

napisz do redakcji:

gosc@gosc.pl

podziel się

Polecane filmy

Zapisane na później

Pobieranie listy

Reklama