Nowy numer 28/2018 Archiwum

Z księciem przy chrzcielnicy

Jak brzmiały śpiewy liturgiczne podczas chrztu Mieszka? Może tak, jak po 1050 latach na Wzgórzu Tumskim.

W wigilię Święta Niepodległości w płockiej katedrze zabrzmiały pieśni sięgające do początków naszej państwowości i tożsamości chrześcijańskiej. Kantorzy wykonali wyjątkowy program złożony z pieśni, które prawdopodobnie były śpiewane podczas liturgii chrzcielnej Mieszka.

Trzeba pamiętać, że tamten chrzest wydarzył się w Wigilię Paschalną, dlatego w czasie koncertu katedra, początkowo tonąca w mroku, rozświetlana była stopniowo, tak jak w czasie liturgii Wielkiej Soboty. Procesja chóru przez nawy katedry była tu jedyną formą liturgicznego „teatru”, więc pozbawione zewnętrznych ozdobników chorałowe pieśni zmuszały do całkowitego wejścia w harmonię i głębię dźwięków. Z prezbiterium katedry zabrzmiał exultet Wigilii Paschalnej AD 966; później – poszczególne części obrzędu chrztu i Mszy św., w tym podniosła Litania do Wszystkich Świętych, podczas której 1050 lat temu książę Mieszko udawał się z baptysterium na Liturgię eucharystyczną. W „Alleluja” można było rozpoznać znajome frazy, śpiewane współcześnie w okresie wielkanocnym, co uświadamia trwałość i ciągłość kościelnej tradycji muzycznej. Skąd wiadomo, jak brzmiała tamta liturgia? Program koncertu oparty był na najstarszych rękopisach muzycznych: graduałach, antyfonarzach z Ratyzbony i Essen. Muzykolog Jakub Kubieniec w tekście do okolicznościowego wydawnictwa pisze tak: „Kto śpiewał podczas chrztu Księcia Polski, oczywiście, nie wiemy, ale możemy się domyślać, że byli to duchowni z otoczenia Dobrawy – Czesi, a zapewne także i Bawarczycy. Diecezja praska była w owym czasie zależna od arcybiskupstwa w Ratyzbonie, na którego czele stał tradycyjnie mnich – opat od św. Emmerama. Wpływ tego opactwa oraz biskupstw bawarskich na liturgię diecezjalną w Wielkopolsce widoczny jest wciąż w późnośredniowiecznych księgach z Poznania i Gniezna”. Gwiazdą płockiego koncertu był Marcel Pérès, światowej sławy kantor, artysta, zajmujący się średniowieczną muzyką liturgiczną, założyciel grupy śpiewaczej Ensamble Organum, inicjator Centrum Badań nad Muzyką Dawną w pobenedyktyńskim opactwie Moissac. Pérès wystąpił z chórem stworzonym z członków zespołów Bractwo Różanego Wianka i Jerycho, pod dyrekcją Bartosza Izbickiego. Wydarzenie, którego organizatorami były Stowarzyszenie Muzyka Dawna w Jarosławiu i POKiS, jest częścią projektu „Chrzest Polski – muzyczne korzenie i dziedzictwo”. W ramach niego przebadano najstarsze źródła polskiej muzyki kościelnej, które stworzyły repertuar serii koncertów.

« 1 »
oceń artykuł

Zobacz także

Ze względów bezpieczeństwa, kiedy korzystasz z możliwości napisania komentarza lub dodania intencji, w logach systemowych zapisuje się Twoje IP. Mają do niego dostęp wyłącznie uprawnieni administratorzy systemu. Administratorem Twoich danych jest Instytut Gość Media, z siedzibą w Katowicach 40-042, ul. Wita Stwosza 11. Szanujemy Twoje dane i chronimy je. Szczegółowe informacje na ten temat oraz i prawa, jakie Ci przysługują, opisaliśmy w Polityce prywatności.

Zapisane na później

Pobieranie listy

Rekalma